Sản xuất than sinh học (biochar) từ nguồn phế liệu nông-lâm nghiệp và rác thải hữu cơ đang trở thành xu thế tất yếu. Giải pháp này không chỉ triệt tiêu nguồn phát thải gây ô nhiễm môi trường mà còn kiến tạo nên vật liệu chiến lược phục vụ đắc lực cho mô hình kinh tế tuần hoàn, cải tạo đất và giảm thiểu khí nhà kính.
Dẫu vậy, để thương mại hóa thành công than sinh học, bài toán cốt lõi đặt ra là phải sở hữu công nghệ nhiệt phân phù hợp với năng lực tài chính của nông dân, hợp tác xã lẫn doanh nghiệp, đồng thời phải xử lý triệt để đa dạng loại phụ phẩm đặc trưng tại các vùng nông thôn Việt Nam.
Giải quyết trọn vẹn thách thức trên, tại Cần Thơ, Công ty Cổ phần Mekong Green Tech đã nghiên cứu và phát triển thành công hệ thống lò nung than sinh học ứng dụng công nghệ nhiệt phân chậm tiên tiến, thiết kế tối ưu riêng cho điều kiện sản xuất trong nước.
Chia sẻ về cơ duyên này, ông Lê Quý Vinh, Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Mekong Green Tech, cho biết xuất thân từ vùng đồng bằng sông nước, ông thường xuyên trăn trở trước thực trạng phụ phẩm nông nghiệp và rác thải hữu cơ xuất hiện khắp nơi, gây gánh nặng lớn cho môi trường sinh thái. Từ nhiều năm trước, ông đã nung nấu ý chí tìm ra lời giải để biến những thứ bỏ đi ấy thành vật liệu hữu ích, đặt nền móng cho nền nông nghiệp không rác thải.
Sau quá trình dày công nghiên cứu tài liệu quốc tế và thử nghiệm từ năm 2020, đến năm 2023, đội ngũ Mekong Green Tech đã hoàn thiện, cải tiến thành công dòng lò nung biochar sử dụng công nghệ nhiệt phân chậm hiện đại.
Điểm ưu việt của dòng lò này là tính thân thiện vượt trội với môi trường khi kiểm soát và cắt giảm tới 95% lượng khói thải ra bên ngoài. Thiết bị có khả năng xử lý linh hoạt hầu hết mọi loại phế phụ phẩm nông nghiệp như vỏ trấu, vỏ sầu riêng, thân củ sắn, phụ phẩm mía đường cho đến rác thải hữu cơ địa phương.
Than sinh học (biochar) vốn là vật liệu giàu carbon với hệ thống cấu trúc xốp đặc trưng, mang lại công dụng tuyệt vời trong việc giữ nước, giữ dinh dưỡng, cải tạo đất bạc màu và lưu giữ CO2 suốt hàng thế kỷ. Bằng công nghệ nhiệt phân chậm tiên tiến, Mekong Green Tech đã sản xuất ra các dòng sản phẩm biochar chất lượng cao, đáp ứng những tiêu chuẩn khắt khe để xuất khẩu sang thị trường Châu Âu, Ấn Độ, Hàn Quốc và duy trì các đơn hàng lớn hướng tới tương lai.
Hệ thống lò nung biochar sử dụng công nghệ nhiệt phân hiện đại đang được lắp đặt ở Sơn La
Bên cạnh mặt hàng chủ lực là biochar phục vụ canh tác hữu cơ, cải tạo đất, giảm phát thải hay làm đệm lót sinh học trong chăn nuôi, quá trình nhiệt phân còn tạo ra sản phẩm phụ giá trị cao là dầu sinh học (bio-oil), phục vụ đắc lực cho công nghệ xử lý nước và năng lượng sinh học.
Nhằm đáp ứng đà tăng trưởng mạnh mẽ của thị trường trong nước và quốc tế, Mekong Green Tech đã và đang mở rộng quy mô sản xuất với hệ thống xưởng hiện đại, vận hành hàng loạt lò biochar tự động, đồng thời liên kết chặt chẽ với mạng lưới đối tác rộng khắp các tỉnh thành. Doanh nghiệp đặt mục tiêu gắn kết sâu rộng cùng nông dân và các hợp tác xã trong chuỗi giá trị khép kín, góp phần thúc đẩy thị trường tín chỉ carbon nội địa và lan tỏa mạnh mẽ tư duy sản xuất nông nghiệp tuần hoàn.
Theo ông Lê Quý Vinh, chiến lược cốt lõi của công ty là nhân rộng mô hình lò nung thân thiện này để người dân ở bất cứ vùng miền nào cũng có thể tự chủ động xử lý triệt để phụ phẩm tại chỗ, biến rác thải thành nguồn tài nguyên quý giá phục vụ đất đai.
Để hiện thực hóa mục tiêu đưa công nghệ tiếp cận trực tiếp đến từng trang trại, hợp tác xã và hộ nông dân, Mekong Green Tech cung cấp đa dạng các dòng thiết bị với quy mô linh hoạt, từ các lò dung tích nhỏ phù hợp với khả năng đầu tư của nông hộ cho tới các hệ thống công suất lớn chuyên dụng cho các tập đoàn nông nghiệp lớn đang triển khai các dự án phát triển bền vững.
Thực hiện: Thành Vinh, CTV của Mekong Green Tech